Welke elektrische schaaf is geschikt voor jouw klus?

De schaaf is een van de oudste werktuigen voor de bewerking van hout en hoort bij de standaard uitrusting van elke timmerman. Een elektrische schaaf maakt het vereffenen van hout stukken makkelijker en zorgt dat het afschaven gelijkmatig verloopt. Met dit handige apparaat kunnen spleten gefreesd, hoekjes gekant en klemmende deuren goed gemaakt worden. Aan het gebruik van een elektroschaaf zitten echter nog wel wat haken en ogen. Hoe gebruik je zo’n machine nou eigenlijk? Gereedschappelijk helpt je op weg!

Hoe werkt een elektrische schaaf?

Of je nou een handschaaf of een elektrische schaaf gebruikt, het resultaat is ook afhankelijk van de gebruiker. Dit ligt onder andere aan hoe de kracht verdeeld wordt. Aan de onderkant van de schaaf zitten twee messen die bij elke omwenteling materiaal wegschrapen van het te bewerken object. Een elektromotor drijft de schaaf met een ketting aan. Om de gebruiker te beschermen tegen het hoge toerental van de ketting zit er een robuuste behuizing omheen. Splinters en stof die vrijkomen bij het schaven worden in een opvangzak opgevangen of afgezogen door een aangesloten bouwstofzuiger.

Waarvoor wordt een elektrische schaaf gebruikt?

Naast het vereffenen van hout is een elektrische schaaf in te zetten voor tal van andere klussen die bij hout bewerking naar voren komen. Op sommige modellen kan naast een schaafzool ook een schuurzool aangesloten worden.
Een schaaf kan bijvoorbeeld gebruikt worden voor het herstellen van hoekjes. Ook afgeronde hoekjes kunnen met een elektrische schaaf weer mooi recht gemaakt worden. Aan de ene kant wordt dit gedaan om te voorkomen dat het gaat splinteren, maar ook voor decoratieve doeleinden.
Ook kunnen groeven in het te bewerken materiaal gedicht worden met een elektrische schaaf. Het is een populaire techniek bij bijvoorbeeld het installeren van kozijnen, deuren en meubels. Universele schaven zijn vaak ontworpen voor beperkte groefdieptes. Professionals werken vaak met speciale schaven, speciaal om groeven te dichten.
Daarnaast wordt een schaaf vaak ook gebruikt om bepaalde constructies beter te laten functioneren. Bij ombouwen of aanbouwen van meubels, vensters of deuren kunnen dit soort aanpassingen erg nuttig zijn. Een klemmende deur of lade kan met een elektrische schaaf op de millimeter precies weer goed gemaakt worden.

Welke soorten elektrische schaven zijn er?

Standaard schaaf

Wat doet het?

Een standaard schaaf hersteld oneffenheden van verschillende diktes.

Te gebruiken voor

Deze schaaf wordt gebruikt voor relatief kleine oppervlakken zoals kozijnen, deuren en meubels. Ook bewerking van balken en planken kan met dit apparaat gedaan worden.

Voordelen

- Verschillende diktes van reliëf
- Precies in te stellen hoe veel eraf geschaafd moet worden

Nadelen

- Om het precies goed te doen moet je wel telkens zelf meten of het nog goed gaat

Standaard schaaf

Brede schaaf

Wat doet het?

Een robuuste, krachtige schaaf met een groot schaafoppervlak. Wordt vooral voor veeleisende schaaftaken ingezet.

Te gebruiken voor

Wordt vooral gebruikt voor het schaven van draagbalken en interieurzaken zoals trappen gebruikt.

Voordelen

- Geschikt voor langdurig gebruik
- Erg standvastig
- Krachtig, robuust en stootvast

Nadelen

- Zwaar
- Duur
- Het grote vermogen van dit soort apparaten (2000-3000 Watt) vraagt om een goede stroomvoorziening op de plek waar het apparaat gebruikt gaat worden

Brede schaaf

Accu-schaaf

Wat doet het?

Dit zijn elektrische schaven met een accu als energiebron. De meeste apparaten uit deze categorie zijn 18 V.

Te gebruiken voor

Wordt vooral gebruikt bij vensters, deuren, meubelbouw en meubelrestauratie. Vooral handig voor plekken zonder vaste stroomaansluiting.

Voordelen

- Geen stroomaansluiting nodig
- Maximale mobiliteit

Nadelen

- Beperkte prestaties
- Gebruiksduur van accu capaciteit afhankelijk
- Beperkte levensduur van de accu’s

Accuschaaf

Vandiktebank

Wat doet het?

Dit is een stationair apparaat gebruikt bij de bewerking van planken en balken.

Te gebruiken voor

Met dit apparaat worden grote oppervlakken geschaafd. Vooral gebruikt in meubelbouw en scheepsbouw.

Voordelen

- Krachtig
- Kan grote stukken in één keer eraf schaven

Nadelen

- Duur
- Groot stroomverbruik

Vandiktebank

Hoe moet je werken met een elektroschaaf?

Het is belangrijk op te letten dat je niet te veel druk uitoefent op de schaaf. Ook moet je de schaaf langzaam over het oppervlak bewegen. Aan het begin van een schaafstreep moet je vooral de voorkant van de schaaf belasten. Bij het bereiken van de rand verplaats je die druk naar de achterkant van het apparaat. Hoe harder het hout, hoe minder je zal zien van het schaven. Vaak moet je vaker over hetzelfde oppervlak heen gaan voor je een mooi, gelijkmatig resultaat krijgt. Kops hout mag alleen bewerkt worden met hele scherpe schaafmessen, omdat er splinters vanaf kunnen komen. Een elektrische schaaf kan niet helemaal tot de rand van het kopse hout gebruikt worden. Op twee derde van het hout moet je dan stoppen en het van de andere kant afmaken.

Hoe verwissel je de messen?

Allereerst moet je het apparaat van de stroom halen. Bij accu apparaten betekent dat dat je de accu eraf moet halen. Aan de onderkant van de schaaf zijn de messen te zien. Bij de meeste modellen kan je het messenblok eruit halen. Meestal zijn de messen draaibaar en kunnen ze van beide kanten eruit gehaald worden. Na de messenwissel volgt het inzetten van het messenblok. Het wisselen van de messen verschilt per leverancier en model. Kijk dus goed in de gebruiksaanwijzing hoe het precies moet.

Kenmerken van een elektrische schaaf

Schaafbreedte

De standaard schaafbreedte van een elektrische handschaaf is 82 mm. Andere soorten schaven hebben schaafbreedten tot wel 350 mm.

Schaafdikte

Een elektrische schaaf kan tot wel 3 mm in één keer van het materiaal afschaven. Bij het herstellen van hoeken is dit erg handig. Bij het vereffenen van oppervlakken is een kleinere schaafdikte gunstiger. Je krijgt een beter resultaat door vaker met de schaaf over het oppervlak te gaan.

Bescherming

Goede schaven hebben ook goede afdekking van de messen. De afdekking beschermen de messen tegen beschadiging en de gebruiker tegen verwonding.

Motorprestaties

De prestatie die een elektrische schaaf kan leveren hangt samen met het vermogen van de elektromotor. Universele elektroschaven hebben typisch 550-850 Watt aan vermogen. Brede schaven kunnen wel 2000 Watt hebben en Vandiktebanken 5000 Watt.

Handligging en schakelaars

Ergonomische ligging in de hand en ergonomische plaatsing van knoppen zorgt voor makkelijk werken. Vibratie absorberende materialen en goed bedienbare schakelaars zijn bevorderlijk voor de concentratie en dragen bij aan een goede werkbeleving.

Afzuiging

Bij veelvuldig gebruik blijkt vaak dat het bijgeleverde stofzakje te klein is. Een bouwstofzuiger is dan effectiever en zorgt ervoor dat het schoner is. Bij de meeste elektroschaven kan je de bouwstofzuiger gewoon op het apparaat aansluiten.

Mocht je na het lezen van dit artikel een beter idee hebben hoe je een elektroschaaf moet hanteren en durf je het eindelijk aan er een te kopen? Bestel dan nu hier je nieuwe elektrische schaaf, natuurlijk bij Gereedschappelijk.